vorige naam / volgende naam / namenlijst
Fanny Susanne Günsberg
25-01-1927 Gelsenkirchen
26-03-1943 Sobibor
Weeshuisperiode:
05-01-1938 – 17-03-1943
Lothar Günsberg
22-04-1938 Gelsenkirchen
26-03-1943 Sobibor
Weeshuisperiode:
24-10-1938 – 17-03-1943
Vader: Joseph Günsberg 21-1-1895 Nadworna (Polen) – 31-8-1942 Auschwitz
Moeder: Bertha Zwecher (voor de oorlog overleden)
Biografie:
Fanny werd geboren 25 januari 1927 in Gelsenkirchen, haar broer Lothar op 22 april 1928 in Gelsenkirchen. Ze groeiden op in het gezin van Jozef Bernard Günsberg en Berta Zwecher. Ze hadden een broertje Leopold dat overleed toen hij 4 jaar was en ze hadden een oudere broer Gerald. Ze woonden in bij Mozes Zwecher, de broer van Berta. Dit was in de Essenerstrasse 45 in Gelsenkirchen, waar Mozes een grote meubelzaak had.
Na het overlijden van hun moeder op 8 juni 1933 werden de kinderen aanvankelijk ondergebracht in het Joodse kindertehuis aan de Lützowstrasse in Keulen. Op dertienjarige leeftijd ging Gerold vanuit het weeshuis uit Keulen met een Kindertransport aan boord van de SS Washington en naar New York gebracht, waar zijn tante Renchie Kramer-Günsberg (zus van vader Jozef) hem in huis nam. In juli 1943 werd hij soldaat in het Amerikaanse leger en keerde hij als bevrijder terug naar Duitsland. In 1949 keerde Gerold Günsberg terug naar de Verenigde Staten.
Jozef, Fanny en Lothar besloten weg te gaan uit Duitsland en gingen naar Nederland. Fanny ging meteen naar het joodse weeshuis op 5 januari 1938, Lothar en zijn vader gingen naar Berg en Terblijt. Op 24 oktober 1938 ging Lothar ook naar het weeshuis in Leiden, ondertussen was vader Jozef verhuisd naar Valkenburg, vanuit Valkenburg is hij naar Westerbork gegaan en daarna naar Auschwitz waar hij in 1942 is vermoord, voor hem is een Stolperstein geplaatst in Valkenburg in 2016.
Fanny en Lothar zaten op de lagere school op de Langebrug, daarna is Fanny eerst naar de meisjes ULO in Leiden gegaan en na de zomer van 1941 naar de Joodse ULO in Den Haag.
Fanny was bevriend met Pieter (Daniël) de Vries, waar ze ook verliefd op werd, ze trokken veel met elkaar op, Pieter heeft de oorlog overleefd. Hij bewaarde zijn hele leven een foto van haar in zijn portemonnee.
Lothar trok veel op met zijn vriendje Charles Kirchenbaum.
Op 17 maart 1943 werd het weeshuis ontruimd, de kleinste kinderen gingen met een bus naar het station, de grotere kinderen lopend naar het station
Over het transport naar Westerbork schrijft Hans Kloosterman later: ‘De reis duurde meer dan twee en een half uur. Het werd stil en koud in de trein. We kropen bij elkaar en als je het kon viel je in slaap. Ik zie nog Pieter de Vries en Fanny Gunsberg bij elkaar zitten, die waren stapel verliefd.’
Fanny en Lothar werden met het eerstvolgende transport naar Sobibor gedeporteerd en vermoord op 26 maart 1943.
In Gelsenkirchen zijn op 24 november 2017 stolpersteine gelegd voor Fanny, Lothar en hun vader.
De broer van Fanny en Lothar, Gerold Günsberg, overleefde als enige van het gezin de oorlog.
In 2016 werd een Stolperstein geplaatst voor vader Joseph in Valkenburg.
In 2017 werden drie Stolpersteine geplaatst voor Fanny, Lothar en hun vader in Gelsenkirchen.
In 2026 verscheen een young adultroman over het Joodse Weeshuis waarin Fanny een van de hoofdpersonen is.
In 2026 werden twee Stolpersteine geplaatst voor Fanny en Lothar bij het Joodse Weeshuis in Leiden.
Bronnen
Gemeindearchiv Gelsenkirchen
Stolpersteine Valkenburg
Stolpersteine Gelsenkirchen
https://spurenimvest.de/2024/01/30/guensberg-gerold/
Leiden, 16 juni 2026, Ans Meijlink
Foto’s en brieven van Fanny en Lothar Günsberg:
Lothar
Vader Jozef en zijn zoon Gerald in 1927
De zaak van hun oom waar ze woonden voor hun moeder overleed.
De Stolpersteine in Gelsenkirchen
Joodsmonument.nl: Fanny en Lothar
Language: English